yabancıların çalışma izinleri kanunu

yabancıların çalışma izinleri kanunu

yabancıların çalışma izinleri yönetmelikte yapılan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı değişlikleri
Çalışma Bakanlığı yabancılar çalışma izni yeni yönetmelik
Yabancıların çalışma izinleri değişikliği
kaynak: ww.yabancicalismaizni.gov.tr
4817 SAYILI YABANCILARIN ÇALIŞMA İZİNLERİ HAKKINDA KANUNUN UYGULAMA YÖNETMELİĞİ DEĞİŞİKLİĞİ İLE GETİRİLEN DÜZENLEMELER

Yurt dışından yapılan başvurularda, işverenin başvuru evraklarını Bakanlığımıza teslimi için 3 işgünü olarak öngörülmüş olan süre, 10 işgününe çıkartılmıştır. Ayrıca yabancının dış temsilciliğimize başvurusu öncesinde de Türkiye’deki işverenin 10 işgünü öncesine kadar Bakanlığa intikal ettirdiği başvurular da geçerli kılınmıştır.
Yönetmelikte sayılan belgeler dışında belge istenilebileceğine ilişkin ibare Yönetmelik metninden çıkarılmıştır.
Yabancının ilgili meslek odasına üyeliğini gösterir belgenin Emniyet makamlarınca ikamet izin talebi sırasında istenilmesi zorunluluğu kaldırılmıştır.
İçişleri Bakanlığınca “Mülteci” veya “Sığınmacı” statüsü verilmiş yabancılardan ikamette süre koşulu aranılmayacağı ve bunların çalışma izin talepleri değerlendirilirken Yönetmeliğin 13 üncü maddesinin 4 üncü fıkrasında belirtilen değerlendirme kriterleri dikkate alınmaksızın çalışma izin işlemlerinin en kısa sürede neticelendirilmesine yönelik tedbirlerin alınacağı düzenlenmiştir.
Yurtiçinden yapılan çalışma izin başvurularında çalışma izni verilmesi halinde en geç 30 gün içinde ikamet tezkeresi almak için emniyet makamlarına başvuruda bulunulması zorunluluğu hüküm altına alınmıştır.
Görüş alma ve bilgi ve belge istemine ilişkin süreler kısaltılmıştır. (31.7.2009 tarih ve 27305 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Kamu Hizmetlerinin Sunumunda Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 11. maddesinde belirtilen sürelere uyum sağlanmış olup, kamu kurum ve kuruluşlarına belge taleplerinde en geç beş, bilgi ve görüş taleplerinde ise en fazla on beş gün süre verileceği hükmü getirilmiştir.)
Çalışma izin taleplerinin değerlendirilmesinde, halen uygulanmakta olan, yabancı personelin eğitim durumu, ücret düzeyi, yabancının çalışacağı işyerinin ulusal ekonomiye katkısı ve istihdam durumunu gibi kriterlere Yönetmelikte yer verilmiştir.
Sportif faaliyetler amacıyla dört aydan az süre ile geçici olarak Türkiye’ye gelecek yabancılar muafiyet kapsamına alınarak 4817 sayılı Kanunun 8/g maddesi ile paralellik sağlanmıştır.
Altı ayı geçmemek üzere, fuar ve sirklerde gösteri ve benzeri amaçlarla görevli bulunan yabancılara ilişkin mevcut muafiyet hükmüne, bu amaçlarla belgeli turizm işletmelerinde faaliyette bulunulamayacağı koşulu getirilmiştir.
Eğitim süresiyle sınırlı olmak üzere üniversiteler ile kamu kurum ve kuruluşlarına bilgi ve görgülerini artırmak üzere gelen yabancılara ilişkin mevcut muafiyet hükmüne, en fazla 2 yıl süre koşulu getirilmiştir.
Sosyo-kültürel ve teknolojik alanlar ile eğitim konularında Türkiye’ye önemli hizmet ve katkı sağlayabilecekleri ilgili mercilerce bildirilen yabancılar için uygulanmakta olan üç aylık muafiyet süresi altı aya çıkarılmıştır.
Avrupa Birliği Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığının (Ulusal Ajans) yürüttüğü programlar kapsamında gelecek yabancılar program süresince, muafiyet kapsamına alınmıştır.
Kapsamı ve süresi konusunda Bakanlığımız, İçişleri ve Dışişleri Bakanlığı ile Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığının mutabakata vardığı uluslararası stajyer öğrenci programları çerçevesinde staj görecek yabancılar, muafiyet kapsamına alınmıştır.
Türkiye’ye gelen tur operatörü için on iki ay içerisinde altı ay olarak belirlenen muafiyet süresi, ilgili Bakanlıkların taleplerine istinaden “bir takvim yılında 8 ay” olarak yeniden düzenlenmiştir.
Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemilerde çalışan gemi adamları denizcilik sektör temsilcileri ve Denizcilik Müsteşarlığının istemi doğrultusunda muafiyet kapsamına alınmıştır.
Türkiye Avrupa Birliği Mali İşbirliği Programları kapsamında yürütülen projelerde görevlendirilen yabancı uzmanların, görevleri süresince muafiyet kapsamına alınmıştır.
Muafiyet kapsamına alınanların SGK’ya kayıt olmaları zorunlu hale getirilmiştir.
Çalışma izin başvurularının elektronik ortamda yapılabilmesi, kurumlar ile yapılacak entegrasyon sayesinde bilgi alış verişinin elektronik ortamda sağlanması amacıyla düzenlemeler yapılmıştır.

BAŞVURU FORMU REVİZYONU

Diğer ülke başvuru formları incelenerek en iyi sistem kurulmaya çalışılmıştır.
Belge istemi yerine başvuru formunda beyan ve bilgi verilmesini esas alan bir sistem kurulması amaçlanmıştır.
Özgeçmiş ve dilekçede yer alması istenen bilgiler başvuru formu kapsamına alınmıştır.
Forma sağlık ve adli sicil durumu eklenmiş ve beyanı esas alan bir sistem kurulmuştur.
Formda sosyal güvenlik numarası ile vergi numarasına yer verilmek suretiyle, bu konudaki bilgilerin ilgililer yerine veri paylaşımı sayesinde diğer kurumlardan temini öngörülmüştür.
Yabancı ve işvereninin beyanının doğruluğu, belgenin tümünün okunup anlaşıldığına yönelik taahhüt alınması yöntemi benimsenmiştir.
Otomasyon projesine hazırlık olarak, form içinde yer alan; adres, firmanın fiili iştigal konusu ve yabancının mesleğine ilişkin verilerin uluslararası standartlara uygun toplanması sağlanmış olacaktır.

AZALTILAN BELGELER

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yönelik yabancıdan istenilen izin talep dilekçesi,
Özgeçmiş formatı,

Yabancı personel ve sanatkar çalıştıracak Belgeli Turizm İşletmeleri için:
Döviz gelirlerine ait belgeler,
Yabancının yapacağı göreve ilişkin Bonservisler (Ciddiyeti konusunda tereddüt yaratan müesseselerin bonservisleri hariç),

Mesleki hizmetler kapsamında çalışma izni talep eden yabancılardan;
Ülkesindeki meslek kuruluşundan mesleğini icra ettiğine, kendi ülkesindeki meslek örgütüne üye olduğuna ve “meslekten men cezası olmadığına” ilişkin son altı ay içinde alınmış belge,
Danışmanlık ve teknik tedrisat amacıyla hizmet sunması durumunda, İş tanım belgesi ile sözleşme (firma-firma arası veya firma-kişi arası) örneği,
Mühendis, mimar ve şehir plancılarının her tür ve ölçekte danışmanlık ve teknik tedrisat amacıyla uzman olarak hizmet sunması ya da kamu kurum ve kuruluşlarınca uluslararası ihale açılmış projelerde proje hazırlaması ve imza yetkisi alması durumunda, noter ya da konsolosluk onaylı ve yalnız bu işe münhasır kalmayı öngören taahhütname,

Süresiz Çalışma İzin başvurularında;
Mühendis, mimar ve şehir plancısı olarak çalışacak yabancıların, 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu’nun 36 ncı maddesine istinaden alması gereken geçici üyelik belgesi,

Bağımsız Çalışma İzin başvurularında;
Yabancının geldiği ülkeden alacağı vergi sicil belgesi,
Mühendis, mimar ve şehir plancısı yabancının icra etmeyi arzuladığı faaliyete yönelik akademik ve mesleki yeterliliği olduğunu kanıtlayan yetkili mercilerden alınmış belgeler,

İstisnai Çalışma İzin başvurularında;
Türk vatandaşı bir kişi ile evli olan yabancılar için noter onaylı evlenme cüzdanı sureti,

Azaltılan Diğer Belgeler;
Yabancı, ortak temsilcisi ya da kilit personel ise, durumunu kanıtlayan yetkili makamlardan onaylı işverenince verilen belge,
Vatandaşlık Kimlik Belgesi örneği,
Türk vatandaşı bir kişi ile evli olan yabancılar için, vukuatlı nüfus kayıt örneği,
Türk vatandaşı bir kişi ile evli olan yabancılar için noter onaylı evlenme cüzdanı sureti,
Türk soylu olduğuna ilişkin belge,
Mesleki eğitim diploma ve sertifika örnekleri,
Bonservis, referans mektubu, görevlendirme yazısı, kabul yazısı gibi diğer belgeler.

Süre Uzatım Başvurularında;
Son ay ücret bordrosu (işveren ile mali müşavir kaşeli ve imzalı, SSK onaylı)
Pasaportun, vizeler ve geçerlilik süresine ilişkin kısmının noter onaylı sureti,
Ayrıca;
Son yıla ait, bilanço ve kar/zarar tablosunun sadece Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu kapsamında yapılacak başvurular için istenilmesine ve vergi dairesi onayının yanı sıra yeminli mali müşavir onaylısının da kabul edilmesine karar verilmiştir.
İşletmenin vergi borcu olmadığına dair belgenin, vergi dairelerinin yanı sıra, internet vergi dairesinden de alınabileceğine ilişkin düzenleme yapılmıştır.
Mevcut uygulamada yer alan; “başvuru için Bakanlığımızca istenilen evrakların tümünde noter onayı bulunması” zorunluluğu da kaldırılmıştır.

ikamet tezkeresi için gerekli belgeler

ikamet tezkeresi için gerekli belgeler

ikamet kaydı işlemleri ikamet tezkeresi nedir ve gerekli işlemleri ikametgah kaydı izni ikamet tezkeresi evrakları yabancıların ikamet izni mevzuatı
YABANCILARIN İKAMET İZNİ İŞLEMLERİNE İLİŞKİN TANIMLAR;
1-Çalışmak Üzere İkamet İzni : 5683 sayılı Yabancıların Türkiye`de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun’un 3. maddesinin 2. fıkrası uyarınca; iş tutmak maksadıyla Türkiye`ye gelen yabancılar, geldikleri tarihten itibaren bir ay zarfında ve her halükârda çalışmaya başlamazdan evvel ikamet tezkeresi almış bulunmalıdırlar.
Bu durumda, Türkiye’ye çalışmak amacıyla yurtdışından çalışma vizesi alarak gelmiş olan yabancıların, en geç 30 gün içerisinde ve çalışmaya başlamazdan evvel ikamet tezkeresi alması gerekmektedir.
2-İkamette Kesinti :
İkamet tezkeresi hamili olup ta yurtdışına çıkış yapan ve sona eren ikamet tezkeresini geçerli bir nedeni olmaksızın altı ay içerisinde uzattırmayan veya Türkiye’de olmasına rağmen tezkeresinin süresini yine altı ay içerisinde uzattırmamak suretiyle ülkede izinsiz ikametli olarak bulunması anlamına gelir.
3- İkamet Tezkeresi İçin Müracaat Süresi;
Çeşitli amaçlara yönelik uzun veya kısa süreli vizelerle veya vize muafiyeti, bandrol veya kaşe vizelerle Türkiye’ye gelen yabancıların, 5683 sayılı kanunun 3 üncü maddesi ile bu maddenin uygulamasını gösteren ve yukarıda detayları verilen 1961 tarihli Kararname çerçevesinde ikamet tezkeresi almaları gerekmektedir.
Örneğin, Bir yıllık ikamet hakkı bahşeden uzun süreli bir vize ile Türkiye’ye gelen bir Alman vatandaşının üç ayın sonunda, aynı tür bir vize ile gelen bir Ürdün vatandaşının ise bir aydan sonra, (Ancak, talep edenlere giriş tarihinden itibaren geçerli olmak üzere ikamet tezkeresi düzenlenebilir.)
Üç aylık vize muafiyeti ile gelen bir yabancının üç ayın sonunda,
Üç aydan az sürelere sahip vize muafiyeti veya diğer vizelerle gelenlerin bu sürelerinin sonunda,
İkamet tezkeresi bulunanların, tezkerelerinin bitim tarihinden itibaren 15 gün içinde,
Türkiye’de çalışacak yabancıların ise çalışmaya başlamadan evvel, emniyet makamlarından ikamet tezkeresi almaları icap etmektedir.
Dolayısıyla yabancıların ikamet tezkeresi almadan kalabilecekleri sürenin sonu, aynı zamanda tanzim edilen ikamet tezkerelerinin başlangıcı olmaktadır. Bu arada, çalışma, öğrenim, araştırma, uzun süreli kalma gibi amaçlarla dış temsilciliklerimizden vize alarak gelen yabancılara ise talepleri halinde giriş tarihi esas alınarak da İkamet tezkeresi tanzim edilebilecektir.
Ancak, bandrol ve kaşe vizelerle veya vize muafiyetinden istifade ederek gelen yabancılara verilecek ikamet izinlerinde bu vizelerin bitiş tarihi ikamet tezkeresinin başlangıcı olarak kabul edilecektir.
Uzun süreli ikamet hakkı bahşeden vizelerle gelip, yukarıda öngörülen süreler içinde müracaat ederek ikamet tezkeresi almayan yabancılardan, Türkiye’den çıkışları sırasında, 492 sayılı Harçlar Kanununa istinaden her yıl Maliye Bakanlığınca belirlenerek Resmi Gazetede yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren harç miktarlar üzerinden hesaplama yapılarak, ihlalde bulundukları tarihteki harç miktarının bir kat fazlası alınmak suretiyle cezalı ikamet harcı ve ikamet tezkeresi bedeli tahsil edilmektedir.
a- İlk defa ikamet izni alacaklar : Bu yabancılar, vize veya vize muafiyet süresi içerisinde başvuru yapmak zorundadırlar.
b- İkamet tezkeresi almış olup da süresini uzatacak yabancılar : Bu yabancıların tezkere süresinin bitiminden itibaren izinlerini on beş gün içerisinde uzatabilme hakları mevcuttur. Bu itibarla Türkiye’de ikamet tezkeresi alan ve ikametinin sona ermesinden itibaren on beş gün içerisinde yurdumuzdan çıkış yapan yabancılardan kat’i suretle cezalı ikamet harcı ve defter bedeli alınmamaktadır. Bu nedenle ilgililerin fazladan ceza ödememeleri için zamanında başvuruda bulunmaları gerekmektedir.
4-İKAMET TEZKERELERİNİN YENİLENMESİ VEYA SÜRELERİNİN UZATILMASI :
a- Türkiye’de ikamet tezkerelerini yenilemek veya süresini uzatmak isteyen yabancılar bu tezkerede yazılı sürenin sona ermesinden itibaren on beş gün içerisinde Emniyet makamlarına bizzat veya bilvasıta müracaat ederek yenisini almaya veya süresini uzattırmaya yükümlüdür.
b- Süresi biten ikamet tezkereleri üzerinde en fazla dört defa uzatma işlemi yapılabilir.
c- Yabancının konumu değişmiş olsa dahi (adres, iş, statü, medeni hal ve ikamet tezkeresini aldığı ilden başka bir ile nakil v.b. durumlardaki değişiklikler) kendisine ikamet izni verilecek ise uzatmanın aynı tezkere üzerinde yapılması gerekmektedir
İKAMET TEZKERELERİNİN SÜRESİ VE UZATILMASI;
ikamet tezkerelerinin süresi beş seneliktir. Karşılıklılık ilkesi uyarınca bu süre, Dışişleri Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle İçişleri Bakanlığı tarafından, daha uzun veya daha kısa olarak tespit edilebilir.
Süresi biten ikamet tezkeresi üzerinde en fazla dört defa uzatma işlemi yapılabilir. İkamet tezkerelerinin dört defaya kadar temdit edilmesi, 5683 Sayılı Kanunun 4360 Sayılı Kanunla Değişik 9’uncu maddesinin bir gereğidir. Bu sebeple, daha önceden hangi amaçla alınmış olursa olsun, dört defa uzatma hakkı dolmamış ise aynı tezkere üzerinden temdit işlemi yapılır.
5- İKAMET TEZKERELERİNİ KAYBEDENLER :
İkamet tezkerelerini kaybedenler derhal ilgili makama müracaatla yenisini almaya mecburdurlar. Bunlara kaybettikleri ikamet tezkerelerinin süresince muteber olmak üzere yeniden ikamet tezkeresi verilir. Bunların yerine verilecek yeni ikamet tezkerelerinden harca tabi olanlar için 492 Sayılı Harçlar kanununda yazılı harçların yarısı alınır.
6-TÜRKİYE’DEN AYRILANLARIN İKAMET TEZKERELERİ :
Süresi bitmiş dahi olsa ikamet tezkereleri çıkış esnasında yabancıdan alınmayacaktır.
7- İKAMETTE KESİNTİ :
Mazeretsiz olarak Türkiye’deki İkametine altı aydan fazla ara veren yabancıların daha sonra yapacakları ikamet izin taleplerinde önceden almış oldukları ikamet izinlerinin toplamı dikkate alınmaz. Bu kişiler hakkında Türkiye’de ilk defa ikamet izni talebinde bulunan yabancılar gibi işlem yapılır.
Ancak yabancının tedavi, öğrenim, askerlik görevi yapmak gibi mücbir sebeplerle yurt dışında kalmaları halinde ikamet iznindeki ara verilen süre altı ayı geçse dahi, ikamet iznine ara vermiş sayılmaz. Bu gibi kişilerden mazeretini ortaya koyacak bilgi ve belgeler talep edilir. (sağlık raporu, eğitim ve öğretim gördüğüne veya askerlik görevini yaptığına ilişkin belge, v.s.)
B.KİMLİK KARTI İLE GİRİŞ YAPAN YABANCILARIN İKAMET İZNİ İŞLEMLERİ;
Avrupa Konseyine üye devletlerin vatandaşlarının kimlik kartlarıyla pasaportsuz olarak giriş yaptıktan sonra üç ayın sonunda Türkiye’de evlilik yaptıkları bahis konusu edilerek, bu ve buna benzer ikamet izni talepleri hususunda nasıl hareket edileceği hususu sorulmaktadır.
1 Aralık 1961 tarih ve 10972 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan, Avrupa Konseyi Üyesi devletler Arasında Kişilerin Seyahatleri ile ilgili Avrupa Anlaşmanın 1/1 Maddesi, Avrupa konseyi üyesi ülke vatandaşlarının pasaport yerine kimlik kartlarıyla seyahatlerini öngörmekle birlikte, maddenin diğer bentlerinde kimlik kartının bahşetmiş olduğu hakkın sınırları çizilmiştir.
Yine anlaşmanın 1.Maddesinin 2 ve 3 bentlerinde, söz konusu kolaylığın sadece üç ayı geçmeyen ziyaretler için geçerli olacağı, başka bir tarafın topraklarına üç aydan fazla süren ikamet için veya kazanç teminini izleyen bir amaçla girildiği taktirde, muteber pasaport ve vize talep edileceği hükme bağlanmıştır.
Bu sebeple, 1 Aralık 1961 tarih ve 10972 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan, Avrupa Konseyi Üyesi devletler Arasında Kişilerin Seyahatleri ile ilgili Avrupa anlaşması.uyarınca kimlik kartını kullanarak Türkiye’ye giriş yaptıktan sonra üç ayın dolmasına rağmen çıkış yapmayarak herhangi bir amaca istinaden ikamet izni talep eden yabancıların muteber bir pasaport ibraz etmesi ve ikamet tezkeresinin pasaport bilgileri üzerinden tanzim edilmesi gerekmektedir.
C.TÜRKİYE’YE VİZE İLE VEYA VİZE MUAFİYETİNDEN İSTİFADE EDEREK GELEN YABANCILARIN İKAMET TEZKERELERİNİN TANZİMİNDE BAŞLANGIÇ OLARAK ESAS ALINACAK SÜRELER;
Yabancıların ikamet tezkeresi almalarıyla ilgili husus, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesi 1 inci fıkrasındaki;
“Türkiye’de bir aydan fazla kalacak yabancılar bu müddet bitmeden ikamet tezkeresi almak için gerekli beyannameyi doldurmak üzere yetkili emniyet makamlarına bizzat veya bilvasıta müracaat etmekle ödevlidirler. Bu beyanname hiçbir harç ve resme tabi değildir” şeklindeki ifadeyle yer almıştır.
Bu fıkradaki ikamet tezkeresine ilişkin bir aylık süre, 04.08.1961 tarihinde yürürlüğe giren Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca; NATO Anlaşmasıyla bağlı bulunduğumuz devletler ile, Avrupa Konseyine dahil üye memleketler ve aynı zamanda kendileri ile vize muafiyeti anlaşması yapmış olduğumuz devletler vatandaşlarına üç ay olarak uygulanmıştır.
Bakanlar Kurulu tarafından 24 Mart 2001 tarihinde kabul edilen “AB Müktesebatının Üstlenilmesine İlişkin Türkiye Ulusal Programı”nda yer alan AB Vize Negatif Listesine uyum sağlanması için AB’nin vize uyguladığı ancak Türkiye’nin vizeden muaf tuttuğu 19 ülkeye vize uygulamasına başlanılmış, yine 24.07.2003 tarih ve 25178 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Ulusal Program uyarınca da ülkemiz, vizeden muaf olan 10 ülkeye daha 2004 yılı sonu itibariyle vizeye tabi ülkeler kapsamına alacaktır.
Bu durumda, Türkiye’ye giriş için vize muafiyeti sona erdirilen bu ülkeler vatandaşlarının da, 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararından yararlandırılmaları mümkün olamayacağından, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesi gereğince 1 aydan sonra ikamet tezkeresi almaları zorunluluğu ortaya çıkmıştır.
Böylece, uygulanmasında bir takım zorluklar bulunan 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararındaki üç aylık sürenin, vize süreleri yeterli olan tüm yabancılar için uygulanabilir hale getirilmesini sağlayacak değişikliğe gidilmesi kaçınılmaz olmuştur.
Bu nedenle, 5683 Sayılı Kanunun 3. maddesinde belirtilen ikamet tezkeresi alma zorunluluğuna ilişkin 1 aylık sürenin, 3 ay olarak uygulanması hususunda, Dışişleri, Maliye ve Turizm Bakanlıkları ile Bakanlığımız mutabakatı sonucunda, aynı Kanunun 30. maddesine dayanılarak çıkarılan ve bugüne kadarki uygulamaya yön veren 1961 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı yürürlükten kaldırılmıştır.
Bunun yerine, aşağıda metni yazılı yeni Bakanlar Kurulu Kararı 08.01.2004 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiş bulunmaktadır (RG: 08.01.2004-25340).
“5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun’un 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki bir aylık sürenin, vize muafiyet süresinin veya yabancının hamili olduğu vize etiketinde belirtilen ikamet süresinin yeterli olması kaydı ile, 90 gün olarak uygulanması; Dışişleri Bakanlığının 28.07.2003 tarihli ve 285611 sayılı yazısı üzerine, adı geçen Kanunun 30 uncu maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 22.12.2003 tarihinde kararlaştırılmıştır.”
Söz konusu değişiklikle birlikte, Türkiye’ye vize alarak veya vize muafiyetinin sağlamış olduğu kolaylıktan yararlanarak gelmiş olan yabancıların, ne kadar süre sonra ikamet tezkeresi alacaklarına ilişkin uygulamalar değişmiştir.
Daha önce açıklanan 5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin 1 inci fıkrasına ilişkin uygulama esasları, bundan böyle yukarıda yazılı Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde yeniden düzenlenerek aşağıya çıkarılmıştır.
Buna göre;
1)90 Gün Uygulaması
Yasal olarak Türkiye’ye giriş yapan yabancılar, ülke ayırımı yapılmaksızın; vize muafiyet süresi veya yabancının hamili olduğu vize etiketinde ikamet izni olarak belirtilen süresi en az 90 gün olan yabancılar, Türkiye’de 90 güne kadar ikamet tezkeresi almadan kalabileceklerdir.
Örnek 1:Türkiye ile Almanya arasında Alman vatandaşları açısından tek taraflı olarak uygulanan vize muafiyeti kolaylığı bulunmaktadır. Bu süre 90 gündür. Alman vatandaşlarının genellikle vize muafiyetinden yararlanarak gerçekleştirdikleri turistik amaçlı seyahatlerinde, eskiden olduğu gibi, 90 gün boyunca ikamet tezkeresi almaksızın kalabileceklerdir.
Örnek 2: Hırvatistan vatandaşlarına yönelik vize muafiyeti uygulamamız iki ay (60 gün) dır. Buna göre, bu muafiyetten yararlanarak Türkiye’ye gelen bir Hırvat vatandaşı, ancak iki ay süresince ikamet tezkeresi almayacaktır. İki ayın sonunda, Türkiye’de kalmaya devam edecek ise 5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi 1 inci fıkrası uyarınca ikamet tezkeresi almış olması gerekecektir. Çünkü, Bakanlar Kurulu Kararında geçen 90 günlük sürenin ikamet tezkeresi alınmadan kullanılabilmesi için vize veya vize muafiyet süresinin en az 90 gün süreli olması gerekmektedir. (Şayet Hırvat vatandaşı Türkiye’nin dış temsilciliklerinden altı ay ikamet süreli vize alarak gelmiş olsa idi, ikamet tezkeresi almadan kalabileceği süre 90 gün olarak uygulanacaktı.)
Örnek 3: Suriye vatandaşlarının Türkiye’ye seyahatleri konsolosluk vizesine tabidir. Dolayısıyla Suriye vatandaşları Türkiye’ye gelmeden önce Türkiye’nin Suriye’deki temsilciliğine başvuruda bulunarak vizesini alması gerekmektedir. Bu şekilde 20 gün ikamet süreli akraba ziyareti, turistik, tedavi gibi amaçlarla vize alarak gelen bir Suriye vatandaşı, 20 günün sonunda Türkiye’de kalmaya devam edecek ise vize süresinin 90 günden az olması nedeniyle, 20 günün sonunda ikamet tezkeresini almış olması gerekecektir.
2)90 Gün Uygulamasında Bandrol Vizeler
Bazı ülke vatandaşlarına Hudut kapılarında verilmekte olan bandrol vizelerin süreleri; 15 gün, bir ay (30 gün) iki ay (60 gün ) ve üç ay (90 gün) olarak uygulanmaktadır. Dolayısıyla, ikamet süresi 90 günü aşan bandrol vize uygulaması söz konusu değildir.
Bu durumda, bandrol vizelerle Türkiye’ye giriş yapan yabancılar, bandrol vizelerinde ikamet izin süresi olarak yazılı olan süreden daha fazla Türkiye’de kalmaya devam edecekler ise bandrol vizelerindeki süreleri bitmeden önce ikamet tezkeresi almaları gerekecektir.
3)5683 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi dışında belirlenen ikamet tezkeresi süreleri
3.a) Milli veya milletlerarası tarih-kültür ve güzel sanatlar, şenlikler, festivaller, spor müsabakaları münasebetiyle veya Bakanlar Kurulu’nca tayin olacak yerlere ziyaret, tedavi veya hava değiştirme maksadı ile “turist” damgalı (vizenin amaç bölümünde “turist” ya da “turizm” yazan) giriş vizeleri ile gelen yabancılar, vizelerinde ikamet bakımından sınırlama getiren bir kayıt yoksa 5683 Sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca dört ay (120 gün),
3.b)Seyahat maksadıyla veya yukarıdaki fıkrada yazılı maksatlarla Türkiye’ye müşterek pasaportlarla gelen yabancılar, vize muafiyet süresi veya vizelerindeki ikamet süresi yeterli ise üç ay (90 gün),
3.c) Triptik vesikaları ve giriş karneleriyle gelen yabancılar vize muafiyet süresi veya vizelerindeki ikamet süresi yeterli ise 5683 Sayılı Kanunun 6. maddesi uyarınca dört ay (120 gün),
3.d) Kuzey Atlantik Anlaşmasına (NATO) taraf ülkelerin “kuvvet mensupları”, 1954 tarihli Kuvvetlerin Statüsüne Dair Anlaşma uyarınca görevleri süresince,.
3.e) Türkiye’de bulunan yabancı diplomatik misyon mensupları görevleri süresince, (Dışişleri Bakanlığınca verilen kimlik kartı ile ikamet edenler)
3.f)Uluslararası kuruluşların Türkiye’de görev yapan personeli görevleri süresince, (Dışişleri Bakanlığınca verilen kimlik kartı ile ikamet edenler) ikamet tezkeresi almadan kalabileceklerdir.
Ancak, “d, e ve f” maddelerinde belirtilen yabancıların, görevlerinin sona ermesinden itibaren bir ay içerisinde ikamet tezkeresi müracaatında bulunmaları gerekmektedir. Bu süre içerisinde çıkış yapanlara cezalı ikamet harcı uygulanmaz. (5683 Sayılı Kanun, Md.29.)
8.Ülkemizde Akademik Araştırma Ve Öğretim Çalışmaları İçinde Aktif Görev Alan Yabancı Uyruklu Öğretim Elemanları İle Eş Ve Çocuklarına Yönelik 492 Sayılı Kanunun 88/ C Maddesin Uygulaması;
Bilindiği gibi 492 sayılı Kanunun 88/ c maddesinde “Devlet İl Özel İdareleri, Belediyeler, İktisadi Devlet Teşekkülleri ve bunlara bağlı resmi müesseseler tarafından istihdam edilen profesör ve uzmanlarla, bunların iş sahibi olmayan eş ve çocuklarına harçsız ikamet tezkeresi verileceği hükme bağlanmıştır.

Bu hükümden hareketle, sadece devlet üniversitelerinde görev yapan öğretim elemanlarına harçsız ikamet tezkeresi verilebileceği akla gelmekte ise de, Kanunun oluşumunu sağlayan öğelerden “maksat unsuru” göz önüne alınarak, ülkemizde akademik araştırma ve öğretim olgusu içinde aktif görev alan yabancı uyruklu öğretim elemanları ile eş ve çocuklarına ilgi genelge çerçevesinde tanzim edilecek ikamet tezkerelerinin, ister devlet ister vakıf üniversitelerinde olsun, harçsız olarak düzenlenmektedir.
E. 4112 SAYILI KANUN KAPSAMINDA OLAN ESKİ TÜRK VATANDAŞLARINA YÖNELIK UYGULAMA(PEMBE KART)
Çifte vatandaşlığı kabul etmeyen ülkelerde yaşayan vatandaşlarımızın Türkiye’de yabancı muamelesine tabi tutulma endişesi, vatandaşlarımızın yabancı devlet vatandaşlığına geçmekten vazgeçip yurtdışındaki haklarından feragat etmelerine neden olunca, Türk vatandaşlığını kaybetmenin sonuçlarını düzenleyen 403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 29 ncu maddesi, bilindiği üzere 07.06.1995 tarih ve 4112 Sayılı Kanun ile değiştirilmiştir.
Böylece, doğumla Türk vatandaşlığını kazanmış olup da sonradan Bakanlar Kurulundan çıkma izni almak suretiyle yabancı bir devlet vatandaşlığını kazanan kişiler ve bunların kanuni mirasçıları diğer yabancılardan ayırt edilmiş ve Türkiye Cumhuriyetinin milli güvenliğine ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydı ile bu kişilerin Türkiye’deki bazı haklarının devamına imkan tanınmıştır. Bu haklar; ülkede ikamet, seyahat, çalışma, miras, taşınır-taşınmaz mal iktisabı ve ferağı gibi haklardır. Uygulamaya ilişkin esaslar aşağıya çıkartılmıştır.
1-“4112 Sayılı Kanunla Saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” kanunda belirtilen haklardan yararlanmak isteyen kişilere istekleri üzerine yurt dışında konsolosluklar, yurt içinde ise Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü ile İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüklerince verilmektedir.
2-403 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 32 nci maddesine göre,maddede belirtilen şartların varolması halinde küçük çocukların,vatandaşlıktan izinle çıkan baba ve analarına bağlı olarak isimleri “Türk vatandaşlığından Çıkma Belgesi” nde yer aldığından,bu çocuklar için de “4112 Sayılı Kanununla Saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” düzenlenmektedir.(Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün 01.08.2000 tarih ve B050NÜV0070002.145.111-49051 sayılı yazıları.)
3-Bu belgenin sağladığı haklardan yararlanabilmek için belgenin ibraz edilmesi zorunludur.
4-4112 Sayılı Kanun kapsamında olan yabancılara verilmekte olan “4112 Sayılı Kanunla saklı Tutulan Hakların Kullanılmasına İlişkin Belge” (Pembe Kart), hukuken yabancı olmuş kişilere ve sadece kanunla belirlenmiş bazı haklara ilişkin işlemlerde kullanılmak üzere verilmekte olup, hiçbir zaman “kimlik” olarak algılanmaması gerekmektedir.
5-Bu kişiler, Türkiye’de Türk vatandaşlarının olduğu kurallara göre çalışabileceklerinden, yabancıların tabi olduğu mevzuat çerçevesinde kendilerinden çalışma izni ve çalışma vizesi alınması gibi prosedürleri yerine getirmeleri istenilmez.
6-Söz konusu kanunun tanıdığı haklardan yararlanmak isteğe bağlı olduğundan, Pembe Kart Hamili olmasına rağmen bir takım gerekçelerle yabancı muamelesine tabi tutulmak isteyenlere, talepleri doğrultusunda yabancı işlemi (ikamet tezkeresi verilmesi vs.) uygulanır.
Ancak, Pembe Kart Hamili eski Türk vatandaşları, istek ve iradeleri dışında Pembe Kartın getirdiği haklardan vazgeçmeleri hususunda zorlanmayarak kendilerine telkinde bulunulmaz.
7-Pembe Kart hamili olup da Türkiye’de öğrenim, çalışma yada başka amaçlarla ikamet izni talep edenlerin ikamet tezkereleri;
a-Öğrenim, çalışma, turizm, akraba ziyareti, tedavi gibi maksatlarla ikamet izni talep edenlere verilecek tezkereler, şahısların talepleri doğrultusunda verilir.
b-Tanzim edilecek ikamet tezkere süreleri, 5683 Sayılı Kanunun 4360 Sayılı kanunla değişik 9 uncu maddesine göre ikamet tezkerelerinde azamî sınır olarak belirlenen 5 yılı aşamayacak şekilde tanzim edilir (resen).
c-Pembe Kart hamili olan kişilerin, doğumla Türk vatandaşı olup da izin almak suretiyle başka bir ülke vatandaşlığına geçen kişiler olması sebebiyle, tanzim edilecek ikamet tezkerelerinden, 210 Sayılı Değerli Kağıtlar Kanunu gereğince alınması gereken tezkere bedeli hariç, 492 sayılı Harçlar kanunun 88 nci maddesinin (e) bendinde belirtilen “Türk aslından olup Türk Kültürüne bağlı ecnebi uyruklular” kapsamında ikamet tezkeresi harcı alınmadan tanzim edilir.
8-Söz konusu şahısların Türkiye’ye girişte vize alma yükümlülükleri bulunmadığından bu kişilerden kesinlikle vize harcı tahsil edilmez.
9-Yine bu belge hamilleri,Türkiye’de ikamet tezkeresi almaksızın Türk vatandaşı gibi ikamet edebileceklerinden, kendilerinden vize süresi bittiği gerekçesi ile herhangi bir cezalı harç ve ikamet tezkeresi bedeli alınmaz.

Uzun süreli ikamet tezkeresi

Uzun süreli ikamet tezkeresi

4 adet vesikalık fotoğraf
Pasaportun aslı
Pasaportun fotokopisi(Resimli sayfa, son girişi gösteren sayfa, geçerlilik sürelerini gösteren sayfa.)
Her ay için 300 $’ lık banka hesap belgesi veya döviz alım satım belgesi
Daha önceden ikamet tezkeresi alınmış ise tezkeresinin asli ve işlem görmüş tüm sayfalarının fotokopisi.
Vekaleten müracaatta bulunacak kişinin noter tasdikli vekaletinin asli ve vekilin kimlik fotokopisi.

Ankara Kurumsal Danışmanlık 1987 yılından beridir Ankara İstanbul ve İzmir ofisleri ile Yabancıların çalışma izni ve yabancıların ikamet izni işlemlerinde dosya hazırlama ve işlemlerin ilgili kurumlarda takibi danışmanlık hizmetleri vermektedir.

Saygılarımızla
ANKARA KURUMSAL DANIŞMANLIK
Genel Koordinatör
Turgay Turan

İstanbul Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliği

İstanbul Gayri Sıhhi Müesseseler Yönetmeliği Gayri sıhhi müessese ruhsatı, Gayri sıhhi müesese ruhsatı izni,

I. YER SEÇİMİ KARARI: Gayri sıhhi müessese ruhsatı
MADDE : 10. Müessese, kurulması istenilen yerin, yönetmeliğin amaç maddesinde belirtilen özellikleri açısından uygun olup olmadığının saptanması için madde 9 da belirtilen makama başvurulur.
Yer seçimi için başvuru aşağıdaki belgelerin verilmesi şeklinde gerçekleştirilir.
1. Dilekçe,
2. Beyanname ( Müracaat formu )
3. Yerin İmar durumu,
4. Tapu, çap, kiracı ise kontratı,
5. Yer, plansız bölgede ise çevredeki doğal kaynakların ve yerleşim yerlerinin özellik ve uzaklıklarını gösteren bir kroki,
6. İş akış şeması (Kurulması istenen müessesenin teknolojik özelliklerini ve üretim yapısını gösterecek şekilde)
Yukarıda belirtilen belgeler yeterli görülmediği takdirde ilave bilgi ve belgeler istenebilir.
Söz konusu belgeler ve gerektiğinde müessese yeri, mahallinde ilgili birim veya Müdürlükçe aşağıdaki maddeler açısından incelenerek bir yer seçimi raporu hazırlanır.
1. Hakim Rüzgar durumu ve arazinin doğal yapısı,
2. Doğal kaynaklara uzaklık ve yöredeki mevcut alıcı ortam parametrelerin düzeyi,
3. 5. Madde (ı) şıkkında belirtilen yer, Bölge ve Merkezlere uzaklıkları,
4. Sağlık ve Çevre Koruma Bandı,
5. Kurulması istenen Müessesenin alması gereken Çevre Koruma Önlemleri, ilgili birim veya Müdürlüğün hazırladığı yer seçimi raporunun sonunda, Müessese yerinin :
1. Uygun Görüldüğü,
2. Ancak bazı çevreyi koruma önlemleri alınması şartıyla uygun görüldüğü,
3. Veya gereçleri açıkça belirterek sakıncalı görüldüğü,
Yazılarak rapor tüm belgelerle birlikte kurula gönderilir. Kurul, yapacağı inceleme sonucuna göre kararını verir/Özellik arz eden müesseseler hariç, yer seçimi kararları imar planlarına aykırı olamaz. Bu müesseseler (Ek-4) de belirtilmiştir ve madde 18’deki esaslar çerçevesinde Geçici Çalışma izni almak koşuluyla faaliyet gösterebilirler.
J-TESİS İZNİ: Gayri sıhhi müesese ruhsatı izni
MADDE : 11. Müessese, inşaata geçmeden önce ; Yönetmeliğin amaç maddesinde belirtilen Çevreyi ve Toplum Sağlığını koruma önlemleri açısından zararlı olabilecek unsurlarının ayrıntılı olarak tespiti, Tesis İnşa, Belge ve Projelerinin uygunluğu ve müesseseye aldırılması gereken ilave önlemlerin belirlenmesi için madde 9’da belirtilen makama başvurur.
Bu Başvuru aşağıdaki belgelerin verilmesi şeklinde olur.
1. Dilekçe.
2. Yer seçimi kararı dosyasındaki belgeler.
3. Mimari avan proje.
4. Makine yerleşim projesi.
5. İSKİ Belgesi (atık suların kanala deşarj) yönetmeliğine göre.
6. UKOME raporu (gerektiği takdirde)
7. ÇED Yönetmeliği Ek-1 ve Ek-3 kapsamında kalan işyerlerinden Çevre İl Müdürlüğünün olumlu yazısı yada ÇED raporu.
Yukarıda belirtilen belgeler yeterli görülmediği takdirde ilave bilgi ve belgeler istenebilir. Söz konusu belgeler üzerinde ve gerektiğinde müessese yeri mahallinde ilgili birim veya Müdürlükçe yapılan incelemelere göre bir tesis izni raporu hazırlanır. Raporda tesis izni verilmesinin,
1. Uygun görüldüğü,
2. Ancak ” İlave önlemler alınması şartıyla uygun görüldüğü” ve bu önlemlerin neler olduğu,
3. Veya gerekçesi açıkça belirtilerek ” Sakıncalı görüldüğü” belirtilir. Rapor, tüm belgelerle birlikte kurula sevk edilir. Kurul, yapacağı inceleme sonucuna göre kararını verir. Anılan kararlar yetkili makamca onaylandıktan sonra yürürlüğe girer.
Tesis izni olmayan tesislere ait projelerin tasdiki yapılmaz. İnşaat ruhsatları verilmez. Hiçbir şekilde yapı ve tesis inşaatına müsaade edilemez. Tesis izni kararı tesise yazı ile bildirilir.
K-DENEME İZNİ :
MADDE : 12. Tesis iznini olumlu olarak almış ve tesis yapımını bitirmiş olan Müessese, Açma ruhsatı almak amacıyla başvurduğunda, ilgili birim veya Müdürlük, yönetmeliğin amaç maddesine uygunluk açısından Müessesenin :
a. Onaylı projelere uygun olarak yapılıp yapılmadığı,
b. Tesis izninin verilmesine esas teşkil eden çevreyi ve toplum sağlığını koruma önlemlerini alıp almadığını,
c. Alınan önlemlerin yeterli olup olmadığını,
Çevreyi ne ölçüde kirlettiğini ve ilave önlem almaya gerek olup olmadığını, tespit amacıyla Müessesenin belirli bir süre çalıştırılmasını isteyebilir. Bu istek gerekçeleri ile birlikte yazıyla kurula sunulur. Kurulun olumlu kararından sonra deneme izni süresi müesseseye bildirilir. Deneme izni süresi en fazla 6 aydır.
Deneme izni süresince, ilgili Birim veya Müdürlük belirli esaslar dahilinde gerekli kontrol ve ölçümlerini yapar. Belirleyeceği aksaklıkları yazı ile Müesseseye bildirilir. Ve gerekli önlemlerin alınmasını ister. Bu aksaklıklar giderilmediği takdirde, Müessesenin Açma ruhsatı ile ilgili başvurusu işleme konulmaz ve müessese, Deneme İzni süresi sonunda kapatılır.
L. AÇMA RUHSATI: Gayri sıhhi müessese ruhsatı izni
MADDE : 13. Tesis iznini olumlu olarak almış ve Tesis yapımını bitirmiş olan Müessese faaliyete geçebilmek için Açma Ruhsatı almak amacıyla Madde 9’da belirtilen makama başvurur. Bu başvuru aşağıdaki belgelerin verilmesi şeklinde olur.
1. Dilekçe.
2. Yer seçimi kararı ve tesis izni ile ilgili tüm belge, proje ve yazışmaların bulunduğu dosya
3. İskan belgesi (Gerektiğinde verilen sürede iskan belgesi getiremediğinde tesisi kapatacağını kayıtsız şartsız kabul eden muvafaknâme)
4. Sorumul Müdür sözleşmesi (noter tasdikli ve Madde 20’ye uygun şekildi)
5. Ruhsat projesi ve motor beyannamesi,
(NOT : Motor gücü 3 HP ye ve daha az olan, buhar kazanı, kompresör kullanmayan ekmek vb. fırınları ile Akaryakıt İstasyonları dışındaki işyerlerinden ruhsat projesi istenmez ücretler motor beyannamesi onaylanarak alınır.)
6. ÇED Yönetmeliği Ek 1. ve Ek 3 kapsamında kalan işyerlerinden Çevre İl Müdürlüğünün olumlu yazısı ya da ÇED raporu,
7. Tesisin 4. Cepheden çekilmiş fotoğrafları,
Yukarıda belirtilen belgeler yeterli görülmediği takdirde ilave bilgi ve belgeler istenebilir. İlgili Birim veya Müdürlük Müessesenin belirli bir süre çalıştırılmasını gerekli gördüğünde deneme izini ile ilgili olarak Madde 12’deki esaslar uygulanır.
Bu aşamadan sonra ilgili birim ve müdürlük :
a) Müessesenin Tesis ve deneme iznine aykırı bir durumu olup olmadığını,
b) Onaylı projelerine uygunluğunu,
c) İskan izninin olduğunu,
d) Faaliyeti sırasında çevreyi ve toplum sağlığını koruma açısından herhangi bir sakıncasının bulunup bulunmadığını, belirlemek amacıyla söz konusu bilgi ve belgeler üzerinde ve gerektiğinde Müessese mahallinde yapacağı incelemelerin sonucuna göre bir Açma ruhsatı raporu hazırlar. Raporun tüm belgelerle birlikte kurula sevk edilmesinden sonra. Kurul gerekli incelemeleri yaparak, Açma ruhsatı karan verir. Açma ruhsatı kararı, yetkili makamca onaylandıktan sonra yürürlüğe girer. Karar Müesseseye yazılı olarak bildirilir.
Açma ruhsatı kararının olumsuz olması halinde durum gerekçeleri ile birlikte Müesseseye bildirilir ve Tesis ancak Madde 14’deki esaslara göre yeniden Açma Ruhsatı için başvurabilir. Açma ruhsatı olmayan Müessese faaliyet gösteremez. Ruhsatsız olarak çalışan müesseselere Madde 17’deki esaslar uygulanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
(Müesseselerde Yapılan Değişiklikler ve Ruhsatsız Müesseseler)
M. MÜESSESENİN TESİS İZNİNE UYGUN OLARAK YAPILANMA DURUMU :
MADDE : 14. Açılma Ruhsatı verilmesi aşamasında yapılacak tetkikte tesis iznine aykırı bir durum tespit olunursa açılma ruhsatı verilmez. Bu durumda müessese sahibi veya vekili tekrar müracaatla yeni bir tesis izni talebinde bulunabilir. Yapılan tetkikte onaylı projelerinden değişik olarak yapılan kısımların çevre ve toplum sağlığı açısından, bir sakınca taşımadığının tespit edilmesi halinde değişiklik projeleri onaylanarak açılma ruhsatı verilir.
Tesisin onaylı projelerine uymama durumu cihaz ve motorlarda güç azalması veya bacaya filtre takılması gibi tesisin çevresine yapacağı zararlı etkileri azaltıcı mahiyette ise yeniden tesis izni verilmesine gerek kalmadın açılma ruhsatı verilir.