Serbest Bölgede Yabancı uyrukluların çalışma izni

Serbest Bölgede Yabancı uyrukluların çalışma izni

Yabancı Uyruklu Personel Çalışma Esasları (98/3 No’lu Genelge)

T.C.
B A Ş B A K A N L I K
DIŞ TİCARET MÜSTEŞARLIĞI
Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü
02 Haziran 1998

3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’un 10 uncu ve Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri hükümlerine istinaden, serbest bölgelerde istihdam edilecek yabancı uyruklu kişilere verilen “Çalışma İzin Belgesi”nin başvuru, değerlendirme, sure uzatımı ve iptaline ilişkin esaslar aşağıda belirtilmiştir.
A. Başvuru
1. İstihdam edilmesi planlanan yabancı personele “Çalışma İzni” verilebilmesi için ; örneği ekli “Yabancı Personel Başvuru Formu”nun ve eklerinin bir dilekçe ile Müsteşarlığa gönderilmesi gerekmektedir.
2. (2005/1 sayılı Genelge ile yürürlükten kaldırılmıştır.)
3. Çalışma izni almak için yapılacak başvurularda, müracaat edilen kişinin firma sahibi veya ortağı olması halinde diploma tercümesi ve sureti aranmaz.
4. ( Değişik: 2005/1 sayılı Genelge ) Çalışma izni süresinin uzatılması için; bir dilekçe ve ekinde eksiksiz doldurulmuş Yabancı Personel Başvuru Formu, mevcut Çalışma İzin Belgesi’nin aslı, 7 adet fotoğraf ve geçerli pasaportun noter tasdikli sureti ve tercümesi ile Bölge Müdürlüğü’ne müracaat edilmesi gerekmektedir.
B. Değerlendirme
1. Serbest bölgede çalışacak yabancı personelin kullanıcı firmanın sahibi veya ortağı olması halleri dışında, yurt içinden temininde güçlük çekilen yönetici veya vasıflı personel olması gerekmektedir. İlgilinin uzmanlığının diploma ile belgelenmesi esas olup, aksi durumlarda ise sertifika veya ilgilinin daha önce çalıştığı firmalardan alınan referansların ibrazı zorunludur.
2. Yabancı personel istihdamı taleplerinde, kullanıcıların Faaliyet Ruhsatı Müracaat Formu’nda belirtilen sayıda Türk işçisini istihdam etmesi hususu dikkate alınacaktır.
3. Kullanıcılar tarafından Faaliyet Ruhsatı Müracaat Formu’nda belirtilenden daha fazla yabancı personel istihdam edilmek istenmesi durumunda, bunun gerekçesinin Müsteşarlığa açıklanması gerekmektedir.
C. İptal
1. İçişleri Bakanlığı’ndan ikamet izni alan yabancı personelin 1 ay içerisinde bölgede çalışmaya başlamadığının tespiti veya Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği’nin 21 inci maddesi uyarınca, Türkiye’de geçerli Sosyal Güvenlik Mevzuatı hükümleri çerçevesinde sigorta kaydının yapıldığının tevsik edilmemesi halinde (Türkiye ile diğer ülkeler arasında sosyal güvenlik konusunda yapılan sözleşmeler kapsamına giren yabancı personel bu sözleşmelerin hükümlerinden de yararlanabilir.) çalışma izin belgesi iptal edilir ve durum İçişleri Bakanlığı’na da bildirilerek ikamet izninin iptali sağlanır.
2. Yabancı personelin serbest bölgede çalışması için verilen çalışma izin belgesi ile Türkiye’de çalıştığının tespiti halinde, ilgiliyi istihdam eden kullanıcının Faaliyet Ruhsatı Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği’nin 14 üncü maddesi hükümleri çerçevesinde iptal edilir.
3. Çalışma İzin Belgesi’nin sorumluluğu kullanıcıya ait olup, bu belge yabancı personelin istihdam edildiği süre boyunca kullanıcı tarafından saklanır. Çalışma İzin Belgesinin herhangi bir sebeple kaybedilmesi halinde durumun ivedilikle Müsteşarlığa bildirilmesi zorunludur. Ayrıca, işten ayrılan veya çalışma izni iptal edilen personelin çalışma izin belgesinin aslının ilgili kullanıcı tarafından 1 hafta içerisinde Müsteşarlığımıza iade edilmesi gerekmektedir.
D. Yürürlükten Kaldırılan Genelgeler
E. Yürürlük
93/11, 93/14 ve 95/2 sayılı Genelgeler yürürlükten kaldırılmıştır.

Serbest Bölge Faliyet Ruhsatı

Serbest Bölge Faaliyet Ruhsatı Müracaatlarında Dikkate Alınacak Kriterlere İlişkin 2009/1 Sayılı kaynak : ww.dtm.gov.tr
Genelge

No : 2009/1
Yayım Tarihi : 09/01/2009
Yürürlüğe Girdiği Tarih : 09/01/2009

GENELGE
2009/1

3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun 25/11/2008 tarih ve 5810 sayılı Kanun ile değişik 1″inci maddesinde, serbest bölgelerin kuruluş amacının, ihracata yönelik yatırım ve üretimi teşvik etmek, doğrudan yabancı yatırımları ve teknoloji girişini hızlandırmak, işletmeleri ihracata yönlendirmek ve uluslararası ticareti geliştirmek olduğu ifade edilmektedir.

Diğer taraftan, Serbest Bölgeler Uygulama Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi ile bölgede faaliyette bulunmak isteyen gerçek ve tüzel kişilerin, “Faaliyet Ruhsatı” almak için “Faaliyet Ruhsatı Müracaat Formu”nu Genel Müdürlüğe teslim edebilecekleri veya gönderebilecekleri, Genel Müdürlüğün mezkur form üzerinde gerekli değerlendirmeleri yapacağı hüküm altına alınmaktadır.

Bu çerçevede, söz konusu Faaliyet Ruhsatı müracaatlarının (yenileme ve süre uzatımı müracaatları dahil) değerlendirilmesinde, Genel Müdürlükçe bölgesel ve sektörel farklılıklar da göz önünde bulundurularak aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınır.

1. Faaliyetin üretim faaliyeti niteliğinde ve çoğunlukla yurtdışına satışa yönelik olması esastır.
2. Alım-satım faaliyetlerinde de yurtdışına satış esas olup, hammadde, aramalı ve yatırım malları öncelikli olmak üzere yurtiçine satışa da belli oranlarda izin verilebilir.
3. Müracaat konusu faaliyetin;

a) İnsan sağlığı ve çevre açısından zarar verici mahiyette olmaması,
b) Genel Müdürlükçe belirlenecek hassas ürünleri kapsamaması,
c) Yurtiçi piyasada yıkıcı ve haksız rekabete ortam sağlayıcı vasıfta olmaması

nitelikleri aranır.

4. Faaliyetin;

a) Belli kapasitede istihdam yaratacak nitelikte olması,
b) Doğrudan yabancı yatırım niteliğinde olması,
c) Yeni ve/veya yüksek teknoloji içermesi,
d) Uluslararası ticareti destekleyecek bir hizmet mahiyetinde olması,
e) Serbest bölgedeki sektörel ihtisaslaşma ve kümelenmeyle uyumlu olması

hususları değerlendirme sürecinde göz önünde bulundurulur.

5. Bölgenin fiziki ve altyapı imkanlarının, yapılması planlanan faaliyet için uygun olması şartı aranır.
6. Başvuru sahibi firma ile ortaklarının veya yeni kurulacak firma ortaklarının geçmiş performanslarının müracaat formunda yer alan taahhüt niteliğindeki yatırım, üretim, ticaret ve sermaye büyüklüklerini doğrulayacak mahiyette olması gerekmektedir.
7. Türkiye ve dünyadaki genel ekonomik durum, iç ve dış piyasalardaki arz ve talep dengesindeki değişmeler ile firmalarımızın rekabet gücünün korunması hususları göz önüne alınarak Genel Müdürlükçe gerektiğinde ilave kriterler aranabilir.

98/4 sayılı Genelgenin bu Genelgeye aykırı hükümleri uygulanmaz.

Bu Genelge yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

SERBEST BÖLGEDE ŞİRKET KURULUŞU ANA SÖZLEŞME

SERBEST BÖLGE ADRESLİ ŞİRKET ANA SÖZLEŞMESİ

DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN HUSUSLAR

Şirket unvanının serbest bölge faaliyetine uygun olarak belirlenerek, “Amaç ve Konu” başlıklı maddenin bu kapsamda düzenlenmesi gerekmektedir.
a. 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun 6 ncı maddesinin “Serbest bölgeler gümrük hattı dışında sayılır” ve 8 inci maddesinin “Serbest bölge ile diğer ülkeler ve serbest bölgeler arasında dış ticaret rejimi uygulanmaz” hükümleri uyarınca, kullanıcı firmaların gerçekleştirdiği mal hareketleri ithalat ve ihracat niteliğinde olmayıp, bölgeye getirilen ve bölgeden çıkarılan mal olarak addedilmektedir.

Bu çerçevede, serbest bölgede kurulacak bir firma tarafından hazırlanacak Şirket Ana Sözleşmesinin “Unvan”, “Amaç ve Konu” ve diğer ilgili başlıkları altında yer alacak hükümlerde “ithalat” ve “ihracat” sözcükleri yerine “alım-satım” ifadesinin kullanılması gerekmektedir.

b. Amaç ve Konu başlığı altında şirketin iştigal konuları sıralanırken, bir yandan müracaat edilen serbest bölgenin özelliklerinin gözönünde tutulması, diğer yandan 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun 32 nci maddesinde sayılan serbest bölgeye sokulması yasak olan malların alım ve satımına yer verilmemesine azami dikkatin gösterilmesi gerekmektedir.

“Şirketin Merkezi” başlıklı maddenin, “Şirketin merkezi ……………..’dedir. Adresi ……………… Serbest Bölgesi ………………..’dir. Adres değişikliğinde yeni adres ticaret siciline tescil ve Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nde ilan ettirilir ve ayrıca Dış Ticaret Müsteşarlığı’na (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) bildirilir. Tescil ve ilan edilmiş adrese yapılan tebligat şirkete yapılmış sayılır. Tescil ve ilan edilmiş adresinden ayrılmış olmasına rağmen, yeni adresini süresi içerisinde tescil ettirmemiş şirket için bu durum fesih sebebi sayılır. Şirket Türkiye’nin başka bir yerinde aynı ticari unvanla (serbest bölge hariç) ticari faaliyette bulunamaz ve şube açamaz. Ancak Dış Ticaret Müsteşarlığı’ndan (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) izin almak kaydıyla yurt dışında veya başka bir serbest bölgede şube açabilir.” Şeklinde düzenlenmesi gerekmektedir.
Şirketin süresi, en az faaliyet ruhsatı süresi kadar olacak şekilde düzenlenecektir.
Şirket ana sözleşme taslağına “Ana Sözleşme Değişiklikleri : Şirket bu ana sözleşme üzerinde unvan, amaç ve konu, merkez, süre başlıkları altında yapmak istediği her türlü değişiklik için şirket yetkili organlarınca karar alınmasını müteakip, bu kararları ticaret sicilinde tescil ettirmeden önce Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) onayını alır.” Maddesinin eklenmesi gerekmektedir.

SERBEST BÖLGEDE ŞİRKET KURULUŞU

SERBEST BÖLGE ADRESLİ ŞİRKET ANA SÖZLEŞMESİ

DÜZENLENMESİNE İLİŞKİN HUSUSLAR

Şirket unvanının serbest bölge faaliyetine uygun olarak belirlenerek, “Amaç ve Konu” başlıklı maddenin bu kapsamda düzenlenmesi gerekmektedir.
a. 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun 6 ncı maddesinin “Serbest bölgeler gümrük hattı dışında sayılır” ve 8 inci maddesinin “Serbest bölge ile diğer ülkeler ve serbest bölgeler arasında dış ticaret rejimi uygulanmaz” hükümleri uyarınca, kullanıcı firmaların gerçekleştirdiği mal hareketleri ithalat ve ihracat niteliğinde olmayıp, bölgeye getirilen ve bölgeden çıkarılan mal olarak addedilmektedir.

Bu çerçevede, serbest bölgede kurulacak bir firma tarafından hazırlanacak Şirket Ana Sözleşmesinin “Unvan”, “Amaç ve Konu” ve diğer ilgili başlıkları altında yer alacak hükümlerde “ithalat” ve “ihracat” sözcükleri yerine “alım-satım” ifadesinin kullanılması gerekmektedir.

b. Amaç ve Konu başlığı altında şirketin iştigal konuları sıralanırken, bir yandan müracaat edilen serbest bölgenin özelliklerinin gözönünde tutulması, diğer yandan 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun 32 nci maddesinde sayılan serbest bölgeye sokulması yasak olan malların alım ve satımına yer verilmemesine azami dikkatin gösterilmesi gerekmektedir.

“Şirketin Merkezi” başlıklı maddenin, “Şirketin merkezi ……………..’dedir. Adresi ……………… Serbest Bölgesi ………………..’dir. Adres değişikliğinde yeni adres ticaret siciline tescil ve Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi’nde ilan ettirilir ve ayrıca Dış Ticaret Müsteşarlığı’na (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) bildirilir. Tescil ve ilan edilmiş adrese yapılan tebligat şirkete yapılmış sayılır. Tescil ve ilan edilmiş adresinden ayrılmış olmasına rağmen, yeni adresini süresi içerisinde tescil ettirmemiş şirket için bu durum fesih sebebi sayılır. Şirket Türkiye’nin başka bir yerinde aynı ticari unvanla (serbest bölge hariç) ticari faaliyette bulunamaz ve şube açamaz. Ancak Dış Ticaret Müsteşarlığı’ndan (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) izin almak kaydıyla yurt dışında veya başka bir serbest bölgede şube açabilir.” Şeklinde düzenlenmesi gerekmektedir.
Şirketin süresi, en az faaliyet ruhsatı süresi kadar olacak şekilde düzenlenecektir.
Şirket ana sözleşme taslağına “Ana Sözleşme Değişiklikleri : Şirket bu ana sözleşme üzerinde unvan, amaç ve konu, merkez, süre başlıkları altında yapmak istediği her türlü değişiklik için şirket yetkili organlarınca karar alınmasını müteakip, bu kararları ticaret sicilinde tescil ettirmeden önce Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın (Serbest Bölgeler Genel Müdürlüğü) onayını alır.” Maddesinin eklenmesi gerekmektedir.